Stappenplan voor de echtgenoot in geval van wettelijke verdeling

Stappenplan voor de echtgenoot in geval van wettelijke verdeling

Blijft er na overlijden een echtgenoot en kinderen achter, dan is er in veel gevallen sprake van de zogenoemde wettelijke verdeling. Je kunt de wettelijke verdeling in je testament opnemen, maar ook de wet bepaalt dat deze geldt als je op het moment van overlijden getrouwd of geregistreerd partner bent en één of meer kinderen hebt.

De langstlevende echtgenoot verkrijgt in dat geval alle goederen onder de verplichting ook alle schulden te voldoen. De kinderen worden geen (mede)eigenaar van de spullen, maar krijgen in plaats daarvan een geldvordering ter hoogte van hun erfdeel op de langstlevende echtgenoot.

Stap 1 – vaststellen erfgenamen

Ga eerst na wie de erfgenamen zijn. Over het algemeen zijn dit de echtgenoot of geregistreerd partner en de kinderen. Met kinderen wordt bedoeld de eigen kinderen van de overledene (door geboorte, erkenning of adoptie). Pleegkinderen en stiefkinderen kunnen erfgenaam zijn als dit in het testament is opgenomen. Is een van de eigen kinderen al eerder overleden dan kunnen zijn of haar kinderen (kleinkinderen) in de plaats treden en erfgenaam zijn.

Stap 2 – inventarisatie nalatenschap

Het is prettig als er vervolgens goed overzicht komt in wat er in de nalatenschap valt, welke goederen en welke schulden. Over het algemeen zal hiervoor moeten worden begonnen met het inventariseren van de huwelijksgemeenschap, omdat de nalatenschap meestal uit de helft van de huwelijksgemeenschap bestaat. Indien er huwelijkse voorwaarden zijn kan dit natuurlijk anders zijn. Belangrijk is in ieder geval dat je bij de inventarisatie van de nalatenschap kijkt naar wat er allemaal was op het moment van overlijden.

Stap 3 – boedelbeschrijving opstellen

Het opstellen van een boedelbeschrijving is alleen verplicht als een van de erfgenamen dit verlangt. Wij raden het echter aan dit altijd te doen. Het geeft veel overzicht en duidelijkheid wat ook jaren later nog van pas kan komen. In een boedelbeschrijving beschrijf je welke goederen en schulden tot de nalatenschap (‘de boedel’) behoren. Dit heb je in stap 2 al geïnventariseerd. In de boedelbeschrijving waardeer je vervolgens ook deze goederen en schulden. Hoe je de goederen waardeert bespreek je met overige erfgenamen. Dit kan bijvoorbeeld doordat je in onderling overleg een waarde hecht aan de goederen, maar ook door inschakeling van deskundigen.

Stap 4 – berekenen geldvorderingen kinderen

Zoals gezegd zijn de kinderen geen (mede)eigenaren geworden van de spullen. Zij hebben in plaats daarvan een geldvordering ter hoogte van hun erfdeel gekregen. Veelal is deze geldvordering pas bij het overlijden van de langstlevende echtgenoot opeisbaar. Om onduidelijkheden en discussie te voorkomen raden wij altijd aan de geldvordering al eerder vast te stellen. De in stap 3 opgestelde boedelbeschrijving dient als basis voor de berekening van de omvang van de geldvorderingen van de overige erfgenamen.

Tussen de stappen door is het natuurlijk belangrijk om de nodige schulden te voldoen. Zoals gezegd is dit een verplichting van de langstlevende echtgenoot. Bij de wettelijke verdeling moet ook de erfbelasting door de langstlevende echtgenoot worden voldaan. Neem ook deze schuld mee in de boedelbeschrijving van stap 3. De vordering van de kinderen zal dan in stap 4 worden verminderd met het ten laste van ieder komende gedeelte van de erfbelasting, alsmede met de overige in de boedelbeschrijving opgenomen schulden.

Heeft u verder nog vragen over een erfenis? Neem dan gerust contact op met een van de erfrechtspecialisten van Baerle87 Advocaten & Mediators.